De ontdekking werd gedaan door gebruik te maken van blauwgestreepte vliegenvangers dat meer dan 40.000 vliegen kon doden binnen een maand. De succesratio was maar liefst 96 %. Aldus Phil Koehler, ‘urban entomoloog’, een specialist in insecten die in de stad voorkomen. Hij vroeg een vliegenvalmaker waarom de vallen meestal geel zijn, maar de fabrikant wist daar geen antwoord op en zei dat ze altijd geel zijn geweest. Mogelijk moest de val op honing lijken.

De val werd op verzoek van het Pentagon ontworpen om militairen te helpen met hun gevecht tegen zwermen en vliegen, die ziekte verspreiden na een oorlog, wanneer de infrastructuur niet meer werkt. Het is dan bv niet mogelijk om te praten, want en vlieg zal meteen in je mond vliegen, Aldus Koehler.

Belangrijk voor het onderzoek waren de gedragstesten en electro-retinograms. Waarbij je kon zien wat de voorkeurskleur voor vliegen is. Vliegen werden daarvoor tevens in een tunnel gedaan, met aan de ene kant geel licht en aan de andere kant het blauwe licht. Er was een 4:1 ratio voor het blauwe licht. Politiek gezien een grote overwinning voor blauw. Blauw met zwarte dunne lijntjes, bleek nog populairder te zijn bij de vliegen. Mogelijk doen de lijntjes ze denken aan de lijnen op gebouwen waar de vliegen naar binnen gaan.

De vliegenval, met de naam Fly-baiter, zal binnen het jaar tevens beschikbaar worden voor humanitaire organisaties. Vooral bij natuurrampen kan de vliegenvanger een belangirjke rol spelen. Het is al getest in Egypte, waar een van de wetenschappers, tevens soldaat het prototype had meegenomen. Hij kreeg een medaille omdat hij het kamp vliegvrij had gemaakt.

Artikel kekopieerd van: www.popw.nl
Oorspronkelijke bron: www.reuters.com (16 februari 2012)

AMSTERDAM - De knutten die de ziekte blauwtong tijdens de epidemie van 2006 verspreidden, transporteerden de ziekte actief, dus onafhankelijk van de windrichting.

Foto:  ANP

Tot die conclusie kwamen wetenschappers van de Britse Universiteit van Oxford deze week in het tijdschrift Proceedings of the Royal Society B.

Voorheen werd gedacht dat de ziekte verspreid werd door knutten - kleine, mugachtige steekvliegjes - die door de wind meegevoerd werden, maar een analyse van de uitbraak van 2006 laat zien dat de knutten in veertig procent van de gevallen de ziekte actief verspreidden.

Symptomen

De ziekte blauwtong is niet direct overdraagbaar, wat inhoudt dat er een ander dier nodig is om de ziekte over te dragen, in dit geval dus de knut. Blauwtong komt meestal bij schapen voor, maar ook bij andere herkauwers.

De mens is niet ontvankelijk voor de ziekte. Naast de kenmerkende blauwe tong die de ziekte veroorzaakt, heeft het besmette dier onder andere last van kwijlen, een gezwollen nek en verhoging van de lichaamstemperatuur. Ongeveer tien procent van de besmette dieren overlijdt aan de ziekte.

Implicaties

“Dit is de eerste keer dat we met zekerheid kunnen zeggen dat knutten op eigen kracht zowel tegen als voor de wind gereisd hebben tijdens deze epidemie,” vertelt Luigi Sedda van de Oxfordse Zoölogie-faculteit. “Dit heeft belangrijke implicaties met betrekking tot het controleren van toekomstige epidemieën, vooral omdat voorgaande pogingen tot het indammen vooral gericht waren op de benedenwindse richting van de wind.”

Het onderzoek had betrekking op Noord-Europa (Frankrijk, België, Nederland, Duitsland en Luxemburg). Bijna veertig procent van de verplaatsingen van de knutten tijdens de uitbraak konden aan eigen activiteit geweten worden, zowel tegenwind als willekeurige verplaatsingen, die invloed hadden op de verspreiding van de infectie.

Statistische kennis

Het onderzoeksmodel kan 94 procent van de 2000 uitbraken verklaren. Sommige boerderijen waren de bron van besmetting tot wel vijftien andere boerderijen, terwijl het grootste deel van de boerderijen, 70 procent, geen andere boerderijen infecteerde. 

De statistische kennis die hiermee opgedaan is kan in de toekomst helpen verspreiding van te voren beter in kaart te brengen en op die manier beter beleid te maken.
 

© NU.nl/Krijn Soeteman
Bron: www.nu.nl (10-2-2012)